Witamina E – Tokoferol, Tokoferyl

 

Witamina E – Tokoferol, Tokoferyl

Działanie witaminy E:

Działanie przeciwutleniające

Jako silny przeciwutleniacz neutralizuje wolne rodniki, chroniąc komórki przed uszkodzeniami DNA i przyspieszonym starzeniem. Działa synergicznie z witaminą C, wzmacniając ochronę przed stresem oksydacyjnym

Wsparcie układu sercowo-naczyniowego

– Regulacja cholesterolu: obniża poziom LDL („złego” cholesterolu) i podnosi HDL („dobrego”).
– Zapobieganie zakrzepom: zmniejsza agregację płytek krwi i poprawia elastyczność naczyń.
– Ochrona przed miażdżycą i zawałem: redukuje ryzyko chorób serca poprzez działanie przeciwzakrzepowe i poprawę przepuszczalności błon komórkowych.

Funkcje immunologiczne i metaboliczne

– Wzmocnienie odporności: wspiera reakcje obronne organizmu, szczególnie istotne w okresie infekcji
– Regulacja glukozy: wpływa na procesy związane z insuliną, utrzymując stabilny poziom cukru we krwi
– Modulacja kinaz białkowych: reguluje fosforylację białek, co wpływa na szlaki metaboliczne i sygnalizację komórkową.

Wpływ na skórę i układ nerwowo-mięśniowy

– Regeneracja skóry: redukuje zmarszczki, łagodzi podrażnienia i chroni przed UV
– Wsparcie mięśni: poprawia wydolność mięśniową i zapobiega osłabieniu
– Ochrona układu nerwowego: zmniejsza ryzyko chorób neurodegeneracyjnych (np. Parkinsona, Alzheimera)

Rola w reprodukcji i rozwoju płodu

– Spermatogeneza: niedobór może prowadzić do niepłodności u mężczyzn
– Rozwój płodu: istotna dla prawidłowego wzrostu wzroku i układu nerwowego^[4].

 

Naturalne źródła witaminy E:

·         Oleje roślinne:

o    Olej słonecznikowy

o    Olej rzepakowy

o    Olej sojowy

o    Olej z kiełków pszenicy (najwięcej witaminy E)

o    Oliwa z oliwek

·         Orzechy i nasiona:

o    Migdały

o    Orzechy laskowe

o    Orzechy włoskie

o    Orzeszki ziemne

o    Pestki dyni

o    Pestki słonecznika

·         Warzywa:

o    Szpinak

o    Kapusta

o    Brukselka

o    Brokuły

o    Szparagi

o    Papryka czerwona

·         Owoce:

o    Awokado

o    Brzoskwinie

o    Czarne porzeczki

·         Inne produkty:

o    Kiełki pszenicy

o    Soja

o    Pełne ziarna zbóż

Zapotrzebowanie dzienne na witaminę E:

·         Dzieci do 6. miesiąca życia:                         4 mg

·         Dzieci od 7. miesiąca do 1. roku życia: 5 mg

·         Dzieci od 1. do 3. roku życia:                      6 mg

·         Dzieci od 4. do 9. roku życia:                      7 mg

·         Chłopcy i dziewczęta powyżej 10. roku życia:                   10 mg

·         Młodzież po ukończeniu 14. roku życia oraz dorośli:   15 mg

·         Kobiety w ciąży:                                                               12 mg

·         Kobiety karmiące piersią:                           19 mg

 

Niedobory witaminy E:

·         Osłabienie koncentracji i zmęczenie

·         Problemy ze skórą: Sucha, łuszcząca się skóra, rogowacenie naskórka, oraz zmiany skórne takie jak trądzik czy zaczerwienienia

·         Wypadanie włosów

·         Osłabienie mięśni: Może prowadzić do osłabienia mięśni, skurczów mięśniowych oraz zaników mięśniowych

·         Zaburzenia widzenia, szczególnie w nocy, oraz zwiększone ryzyko starczego zwyrodnienia plamki żółtej

·         Osłabienie układu odpornościowego: Zwiększa podatność na infekcje

·         Problemy ze zdrowiem serca: Może przyczynić się do zwiększenia ryzyka chorób serca poprzez zwiększenie poziomu cholesterolu LDL

·         Zaburzenia neurologiczne: Może powodować zaburzenia równowagi, drżenie rąk, osłabienie pamięci oraz neuropatie

·         Zaburzenia płodności

·         Anemia: Może być objawem niedoboru witaminy E

·         Spowolnione gojenie się ran..

Dotyczą głównie osób z zaburzeniami wchłaniania tłuszczów (np. celiakia, mukowiscydoza)

Nadmiar witaminy E:

·         Bóle głowy

·         Zmęczenie

·         Zaburzenia w gospodarce jelitowej

·         Osłabienie mięśni

·         Zaburzenia krzepnięcia krwi

·         Zaburzenia widzenia

·         Zwiększone ryzyko krwawień

·         Zaburzenia wchłaniania innych składników odżywczych

Nadmiar witaminy E zwykle występuje przy suplementacji w dawkach przekraczających 1000 mg/dobę

 

Bibliografia:

1.       https://osheeshop.eu/blog/witamina-e-w-czym-jest-i-dlaczego-warto-ja-suplementowac    

2.      https://www.wapteka.pl/blog/artykul/witamina-e-jaka-funkcje-spelnia-w-organizmie-objawy-niedoboru-i-przedawkowania  

3.      https://www.medonet.pl/zdrowie,witamina-e---dzialanie-i-wystepowanie,artykul,1725065.html     

4.      https://www.doz.pl/czytelnia/a15779-Witamina_E__gdzie_wystepuje_Funkcje_w_organizmie_suplementacja_niedobor_i_nadmiar       

5.       https://zdrowie.pzu.pl/poradnik-o-zdrowiu/szczegoly/jaka-funkcje-w-organizmie-pelni-witamina-E  

6.      https://medpak.com.pl/blog/witaminy/witamina-e-dzialanie-niedobor-wystepowanie   

7.       https://diag.pl/pacjent/artykuly/witamina-e-dzialanie-wlasciwosci-i-rola-w-organizmie-gdzie-wystepuje-witamina-e/